Vers van de STOWA-pers
Hieronder een overzicht van recent verschenen STOWA-publicaties, Deltafacts en overige producten. De publicaties zijn te downloaden via stowa.nl/publicaties. De Deltafacts staan op deltafacts.nl.
Publicaties uitgelicht
Afvalwaterzuivering & Waterkwaliteit
2026-12 | Microbioom-analyse als nieuwe tool voor ecologische waterkwaliteitsbeoordeling?
De waterkwaliteit wordt bepaald door complexe, samenhangende processen in het watersysteem. Om deze goed te duiden kan microbioomonderzoek – onderzoek naar bacteriën, schimmels en andere micro-organismen in water en waterbodem – zeer waardevol zijn, blijkt uit deze studie.
2025-46 | Factsheet ‘Indirecte lozingen in de Omgevingswet: taken, bevoegd gezag en advies’
De taken en bevoegdheden bij indirecte lozingen – lozingen van bedrijfsafvalwater op het riool – zijn in de wetgeving verdeeld over verschillende overheden. De informatie hierover is niet altijd even toegankelijk. Dit factsheet geeft antwoord op vragen als 'Wie doet wat?' en 'Wie gaat waarover?' Rollen, taken en verantwoordelijkheden rondom indirecte lozingen zoals vastgelegd in de huidige wetgeving, worden helder uitgelegd. Zo is voor iedere betrokkene duidelijk wat de wet wel en niet bepaalt over rollen en bevoegdheden bij indirecte lozingen.
Waterveiligheid
2026-11 | Verkenning ERT-metingen voor het meten en monitoren van bevergangen
Dit rapport doet verslag van een project waarin is onderzocht in hoeverre Electrical Resistivity Tomography de ligging, diepte en omvang van beverholen kan achterhalen. ERT is een meetmethode waarmee je in de grond kijkt door elektrische stroom te gebruiken. Verschillende bodemlagen geleiden stroom anders, waardoor je een soort ondergrondse kaart kunt maken zonder te graven. De resultaten laten zien dat deze techniek ondergrondse graverij van bevers betrouwbaar kan detecteren.
2025-40 | Van (spoor)wegtalud naar dijktalud
Kunnen wegen en spoorlijnen bij een overstroming dienen als tijdelijk dijklichaam? En kunnen ze bij ernstige wateroverlast worden gebruikt voor transport in het kader van crisisbeheer en herstel? In het onderzoek ‘Van (spoor)talud naar dijktalud’ inventariseerden onderzoekers aan de hand van vier deelstudies hoe de Nederlandse spoor- en infrastructuur zich gedraagt in extreme situaties. En wat we daarvan kunnen leren voor een eventuele inzet ervan als tijdelijk dijklichaam. Dit rapport bevat de resultaten van dit onderzoek.
Klimaatadaptatie
2026-04 | Redeneerlijn waterbergingsgebieden (inclusief flowcharts)
Waterschappen, provincies en gemeenten moeten bepalen waar en wanneer waterberging nodig is om maatschappelijke ontwrichting en schade door wateroverlast zoveel mogelijk te voorkomen, of te beperken. De redeneerlijn waterbergingsgebieden biedt een stappenplan om waterbergingsgebieden aan te wijzen, in te richten en in te zetten. Het rapport laat zien welke stappen nodig zijn en welke afwegingen spelen bij het maken van keuzes. Bij het rapport zijn twee flowcharts verschenen – voor vrij afwaterende en peilgestuurde gebieden – die de gebruiker helpen bij het maken van de keuzes.
Energietransitie
2026-05 | Flexibel malen. Het nieuwe normaal
Deze publicatie ondersteunt de waterschappen bij de verdere implementatie van flexibel malen. Het flexibel inzetten van gemalen vermindert de piekbelasting op het elektriciteitsnet, verlaagt de kosten en vermindert CO₂-uitstoot. Ook draagt het bij aan uitvoering van afspraken uit onder meer de Netcongestiedeal.
Alle publicaties
2025-47 | Handreiking inventarisatie en inspectie van persleidingen
2026-03 | Richtlijnen voor locatie- en systeemkeuze, ontwerp, aanleg en beheer van infiltratievoorzieningen
Deze publicatie beschrijft de van 2013 tot en met 2025 opgedane ervaringen met onderzoek naar de ligging, de conditie en het functioneren van persleidingen. Deze handreiking, geschreven in het kader van het programma Professioneel Afvalwatertransport (PAT) van STOWA en stichting RIONED, biedt een werkwijze om tegen acceptabele inspanning op systematische wijze inzicht te krijgen in de relevante aspecten van de actuele conditie, alsmede de actuele ligging en kenmerken van persleidingen.
Stichting RIONED en STOWA geven in dit rapport richtlijnen voor locatie- en systeemkeuze, ontwerp, aanleg en beheer van infiltratievoorzieningen voor hemelwater in de stad. De richtlijnen helpen bij het maken van een overwogen ontwerp en een optimaal beheer van infiltratievoorzieningen, zowel uit het oogpunt van waterkwantiteit als waterkwaliteit.
Waterketen
Vers van de STOWA-pers
Hieronder een overzicht van recent verschenen STOWA-publicaties, Deltafacts en overige producten. De publicaties zijn te downloaden via stowa.nl/publicaties. De Deltafacts staan op deltafacts.nl.
Publicaties uitgelicht
Afvalwaterzuivering & Waterkwaliteit
2026-12 | Microbioom-analyse als nieuwe tool voor ecologische waterkwaliteitsbeoordeling?
De waterkwaliteit wordt bepaald door complexe, samenhangende processen in het watersysteem. Om deze goed te duiden kan microbioomonderzoek – onderzoek naar bacteriën, schimmels en andere micro-organismen in water en waterbodem – zeer waardevol zijn, blijkt uit deze studie.
2025-46 | Factsheet ‘Indirecte lozingen in de Omgevingswet: taken, bevoegd gezag en advies’
De taken en bevoegdheden bij indirecte lozingen – lozingen van bedrijfsafvalwater op het riool – zijn in de wetgeving verdeeld over verschillende overheden. De informatie hierover is niet altijd even toegankelijk. Dit factsheet geeft antwoord op vragen als 'Wie doet wat?' en 'Wie gaat waarover?' Rollen, taken en verantwoordelijkheden rondom indirecte lozingen zoals vastgelegd in de huidige wetgeving, worden helder uitgelegd. Zo is voor iedere betrokkene duidelijk wat de wet wel en niet bepaalt over rollen en bevoegdheden bij indirecte lozingen.
2025-15 | Waterkwaliteitsmaatregelen: ontwerpen met oog voor een betere waterkwaliteit
Dit rapport stelt ontwerpteams van waterschappen in staat om bij (her)inrichtingsprojecten ook inrichtingsmaatregelen voor verbetering van de fysisch-chemische waterkwaliteit mee te nemen. Het bevat een overzicht van mogelijke maatregelen die bijdragen aan het waterkwaliteitsdoel. Denk aan de aanleg van bufferstroken, het toepassen van ijzerzand en zorgen voor meer beschaduwing. Voor alle maatregelen zijn factsheets gemaakt met meer informatie over de maatregel, de mogelijke effecten, inpasbaarheid en voorbeeldprojecten.
Waterveiligheid
2026-11 | Verkenning ERT-metingen voor het meten en monitoren van bevergangen
Dit rapport doet verslag van een project waarin is onderzocht in hoeverre Electrical Resistivity Tomography de ligging, diepte en omvang van beverholen kan achterhalen. ERT is een meetmethode waarmee je in de grond kijkt door elektrische stroom te gebruiken. Verschillende bodemlagen geleiden stroom anders, waardoor je een soort ondergrondse kaart kunt maken zonder te graven. De resultaten laten zien dat deze techniek ondergrondse graverij van bevers betrouwbaar kan detecteren.
2025-40 | Van (spoor)wegtalud naar dijktalud
Kunnen wegen en spoorlijnen bij een overstroming dienen als tijdelijk dijklichaam? En kunnen ze bij ernstige wateroverlast worden gebruikt voor transport in het kader van crisisbeheer en herstel? In het onderzoek ‘Van (spoor)talud naar dijktalud’ inventariseerden onderzoekers aan de hand van vier deelstudies hoe de Nederlandse spoor- en infrastructuur zich gedraagt in extreme situaties. En wat we daarvan kunnen leren voor een eventuele inzet ervan als tijdelijk dijklichaam. Dit rapport bevat de resultaten van dit onderzoek.
Klimaatadaptatie
2026-04 | Redeneerlijn waterbergingsgebieden (inclusief flowcharts)
Waterschappen, provincies en gemeenten moeten bepalen waar en wanneer waterberging nodig is om maatschappelijke ontwrichting en schade door wateroverlast zoveel mogelijk te voorkomen, of te beperken. De redeneerlijn waterbergingsgebieden biedt een stappenplan om waterbergingsgebieden aan te wijzen, in te richten en in te zetten. Het rapport laat zien welke stappen nodig zijn en welke afwegingen spelen bij het maken van keuzes. Bij het rapport zijn twee flowcharts verschenen – voor vrij afwaterende en peilgestuurde gebieden – die de gebruiker helpen bij het maken van de keuzes.
2025-09 en 9A | Foutenboommethode: integraal in beeld brengen van wateroverlastrisico’s plus Quickscan integrale risicoanalyse
Dit rapport betreft een handleiding die gebruikers helpt bij het opstellen van een zogenoemde foutenboommethode. Het uitvoeren van deze methode, waarbij wateroverlastrisico’s integraal in beeld worden gebracht, leidt tot een ruimere blik op maatregelen om deze risico’s te beperken. Het biedt meer ruimte aan een breed scala aan gevolgbeperkende maatregelen: van de (her)inrichting van het gebied tot de bescherming van specifieke objecten. Bij het rapport is ook een quickscan verschenen, waarmee waterbeheerders snel kunnen bepalen of een integrale risicoanalyse meerwaarde biedt.
Energietransitie
2026-05 | Flexibel malen. Het nieuwe normaal
Deze publicatie ondersteunt de waterschappen bij de verdere implementatie van flexibel malen. Het flexibel inzetten van gemalen vermindert de piekbelasting op het elektriciteitsnet, verlaagt de kosten en vermindert CO₂-uitstoot. Ook draagt het bij aan uitvoering van afspraken uit onder meer de Netcongestiedeal.